سود و زیانِ ریسپریدون

– ریسپریدون چیست: 

داروی ریسپریدون (Risperidone) که از طریق کاهش میزان دپامین  مغز  اثر می کند،برای  بهبود رفتار و همینطور برطرف کردن افکار غیر عادی (مانند افکار بدبینانه) بکار می رود.این دارو بیشترین شهرت خود را  در اِصلاحِ اختلالات رفتاری کودکان مانند بیش فعالی و اختلال سلوک  و همچنین در درمان علایم منفی بیماران روانپریش (مانند انزوای اجتماعی و کم حرفی) دارد.این قرص  بنا بر تجربه و تشخیص روانپزشک  گاهی بعنوان درمان کمکی در سایر مشکلات ذهنی مانند اضطراب و وسواس نیز می تواند به کار رَوَد. این دارو اعتیاد آور نیست.

– هر گونه شک و ابهامی که در مورد حکمتِ تجویز این دارو دارید با پزشک خود مطرح کنید و توضیحات قانع کنندهٔ او را فقط از زبان خودش بشنوید .شنیدن اطلاعات ناقص از متصدیان داروخانه‌ها و یا خواندن بروشور داخل جعبهٔ دارو  و یا جستجو در صفحاتی مانند ویکی پدیا، کافی  نیست و ممکن است شما را در مورد تجویز پزشکتان دچار سوء تفاهم کند.

– موارد مصرف ریسپریدون
این دارو در موارد زیر و صرفا با تجویز پزشک متخصص قابل مصرف می‌باشد: IMG_20160805_153726
۱- برطرف کردن افکار غیر عادی و بیمارگونه: که منجر به اشتغال ذهنی فرد با آنها شده و واقع بینی  و کارکرد روزانه ی وی را مختل می سازَد.
۲-از بین بردن افکار وسواسی: مانند افکار غیرقابل کنترل توهین به مقدسات یا افکار ناخواسته ی جنسی یا افکار نامقبول ِ آسیب زدن به دیگران.
۳-در درمان علایم منفی روانپریشی(مانند ِکم حرفی،گوشه گیری،انزوای اجتماعی،فقر محتوای فکری).
۴- تصحیح باورهای غلطِ استدلال ناپذیر :مانند بدبینی به مردم و یا بدبینی به همسر و شریک زندگی.
۵- در کودکان ِ در خود فرو رفته ی (اوتیستیکِ) بین شش تا هفده سال  که در ارتباط عاطفی و معاشرت با دیگران ناتوانند ،برای کنترل قشقرق و ناسازگاری و خودزنی .
۶- حالات سرخوشی (مانیا)در نوسانات خلقی و  دو قطبی(بایپولار) .
۷- در اختلالات رفتاری کودکان مانند اختلال سلوک(conduct) یا در خصومت و لجبازی آنها با والدین (ODD) و نیز در اختلال بیش فعالی(ADHD).
۸- در درمان اختلال تیک (توره ).

۹-همه ی داروهای ضد روانپریشی در دوزهای پایین برای اختلالات روان نژندی (نروتیک)مانندِ اضطراب فراگیر(GAD) و اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) و اختلال هویت تجزیه ای (Dissociatve identity disorder) و همچنین در  دلیریوم و اختلالات خواب و اختلالات خوردن بنا به صلاحدید روانپزشک میتوانند بکار روند.

توجه: تجویز این دارو الزاما به معنای روانپریش بودن شخص مصرف کننده نیست. داروهای اعصاب ،موارد مصرف بیشماری دارند که همه یِ آن‌ها در بروشورهای دارویی یا در صفحات اینترنتی ذکر نشده اند.

– منع مصرف ریسپریدون:

۱-سالمندانی که دچار انواع دمانس (زوال عقل) و آلزایمر هستند ممکن است با خوردن این قرص برای مدتی بیش از دوازده هفته، مجددا دچار سکته‌های ریز مغزی (mini stroke) شوند.

۲- صرفا با خواندن این مطلب یا مطالب مشابه در اینترنت شروع به خوردن این دارو نکنید یا سرخود دارویی که برای شما تجویز شده است را به دیگران توصیه نکنید.

۳-این دارو را همراه با الکل مصرف نکنید.

۴-چون این دارو درجه حرارت را بالا میبرد ورزش سنگین انجام ندهید.

۵- بیماری پارکینسون

۶-سرطان سینه

۷-اختلالات شدید کبدی و کلیوی

۸-اگر قرص فوروسماید (لازیکس) مصرف میکنید به پزشک خود اطلاع دهید.

– اسامیِ دارو :

نام ژنریک:

risperidone

_اسم تجاری  

risperdal

– دوزاژ و نحوه ی مصرف ریسپریدون:

۱-این قرص در دوزهای ۱  و ۲ و۳ و  ۴  میلی گرمی موجود است که صرفا با نسخهٔ پزشک قابل تهیه می‌باشد. بهتر است یکبار در روز  مصرف شود.این دارو همچنین بصورت قطره هم موجود است که میشود با آب،آب میوه(غیر از گریپ فروت)،قهوه یا شیر کم چرب مصرف کرد.ولی مصرف آن با چایی یا نوشابه کوکاکولا ممنوع است.

۲-شروع دارو با دوز (۱)  یا  (۲) میلی گرم در شب است که تا (۴ )میلی گرم در روز میتواند افزایش یابد.حداکثر دوز  درمانی آن شانزده میلی گرم است .ولی دوزهای بالاتر از( ۴ )میلی گرم همراه با احتمال بالاتر عوارض دارویی خواهند بود.نیمه عمر آن (۲۰) ساعت است.ریسپریدون اگر با کاربامازپین یا فنی تویین یا فنو باربیتال مصرف شود باید با دوز دو برابر مصرف شود.و در صورت مصرف ریسپریدون با فلوکستین یا پاروکستین،باید دوز ریسپریدون را کاهش داد.

۳-دوز شروع بهتر است کم باشد تا منجر به تهوع، بیخوابی و بیقراری (آکاتژیا) نگردد.

۴-اگر یک وعده از قرص را فراموش کردید می‌توانید آن را بمحض اینکه متوجه شدید مصرف کنید ولی اگر تقریبا چند ساعتی بیشتر به مصرف وعدهٔ بعدی نمانده است این کار را نکنید و فقط قرص وعدهٔ بعدی را بخورید. در هر صورت از دوبل کردن قرص برای جبران وعدهٔ فراموش شده اجتناب کنید.

۵-قرص را در دمای معمولی اتاق و دور از رطوبت و نور نگه دارید.

۶-خیلی خیلی مراقب باشید که بچه‌های کوچک دستشان به این قرص و سایر قرصهای اعصاب نرسد.

۷-لیست همه ی داروها، حتی ویتامینهای مصرفی خودتان را به پزشکتان اطلاع دهید.

۸-این دارو را با آب فراوان مصرف کنید

۹- موقع بلند شدنِ سریع، از حالت دراز کشیده یا نشسته به حالت ایستاده،ممکن است چند لحظه بعلت افت فشار خون ِوضعیتی، دچار سرگیجه و سیاهی رفتن چشم بشوید.بنابرین باید مرحله به مرحله و به آهستگی از جای خود بلند شوید.images

۱۰-اگر احساس کرده اید که با مصرف این دارو حالتان خوب شده است
آن را ناگهانی قطع نکنید چون دچار عوارض جدیدی خواهید شد(سندرم قطع دارو).

۱۱-این قرص احتمال دارد فشار خون شما را پایین بیاندازد پس مراقب تداخل آن با سایر داروهای ضد فشار خون باشید و به پزشکان داخلی یا اعصاب ِ خود ،این مطلب را یادآوری کنید.

– نکات مهم در مصرف ریسپریدون: 

۱-اگر دچار آلرژی شُدید این قرص را مصرف نکنید. علایم آلرژی می‌تواند این‌ها باشد: سرفه، تنگی نفس، خس خس سینه، ورم کردن لب یا زبان یا صورت، ورم کردن گلو، خارش و قرمزی و دون دون شدن پوست، کهیر در هر نقطه از پوست.
۲-سالمندانی که دچار انواع دمانس (زوال عقل) و آلزایمر هستند ممکن است با خوردن این قرص برای مدتی بیش از دوازده هفته، مجددا دچار سکته‌های ریز مغزی (mini stroke) شوند.
۳-خالی یا پر بودن شکم تاثیری در جذب این دارو ندارد.
۴- این قرص ممکن است ۴ تا ۶ هفته طول بکشد تا اثرات خوبش را نشان بدهد،پس لطفا زود قضاوت نکرده و دارو را تا آنموقع قطع نکنید.

۵- در پسران، بزرگ شدن سینه ها یا چاقی ممکن است دردسرساز شود.

عوارض ریسپریدون: 

۱-عوارض خفیف و گذرا:
– احتمال وقوع این عارضه‌ها یک در صد نفر است. این عوارض یا خودشان بتدریج برطرف می‌شوند و یا با یک تجویز دیگر بسرعت قابل رفع هستند بنابرین وقوعِ آن‌ها مجوزی برای قطعِ آن‌ها نیست و شما فقط باید با پزشکتان تماس بگیرید:

– یبوست یا اسهال -درد معده – تهوع یا استفراغ -خشکی دهان -خواب آلودگی یا بیخوابی -بیقراری(restlessness) -سرآسیمگی (آژیتاسیون) – افزایش اشتها -افزایش وزن  – افزایش ترشح بزاق – سوزش سر دل -درد عضلات یا مفاصل -راش پوستی -بزرگی پستان یا ترشح از پستان -طولانی شدن عادت ماهیانه یا عادت ماهیانه نشدن – مشکل در بینایی – مشکل در ادرار کردن -پوست خشک یا تغییر رنگ پوست.

۲- عوارض جدی:
هر چند این عوارض کمیاب و نادرند ولی چنانچه آن‌ها را مشاهده کردید باید بسرعت برای بررسی آن‌ها بصورت حضوری به پزشک خودتان یا در صورت عدم دسترسی به ایشان، به بیمارستان مراجعه کنید:

-گیجی و ناهوشیاری
– تب بالا و سفتی عضلات و تعریق(احتمال سندرم نرولپتیک بدخیم)
– بثورات پوستی و خارش زیاد یا کهیر(احتمال سندرم استیونس جانسون)
– بی‌نظمی،کاهش  یا افزایش غیر عادی ضربان قلب(تاثیر بر روی ریتم قلب،افزایش فاصله ی QT.
-از هوش رفتن
– تشنج
-حرکات غیر عادی و غیر اختیاری در صورت و بدن(تاردیو دیسکنزی)
-مشکل در بلع یا تنفس(التهاب مخاطات در واکنش آلرژیک و سندرم استیونس جانسون)
-در پسران و مردان، بزرگ شدن سینه ها و افزایش وزن شدید.
-نعوظ دردناک یا طولانی.

مسمومیت دارویی:

– در صورتِ خوردنِ تعداد زیاد قرص و مسمومیت با آن( چه اشتباهی و چه به قصد آسیب زدن به خود ) فورا فرد مبتلا را به مرکز درمان مسمومیتهای دارویی (در تهران بیمارستان لقمان ) برسانید.یا در کل کشور به شماره ۱۴۹۰ زنگ بزنید و گزینه ی دوم را انتخاب کنید.

رهنمودهای کلی: 
۱– توجه داشته باشید که تمام داروهای روانپزشکی فقط بنابر تشخیص یک روانپزشک که از مکانیسم اثر آن‌ها و از نحوهٔ تعامل نروترانسمیتر‌ها و رسپتور‌ها در سلولهای عصبی آگاهیِ کامل داشته و برآن‌ها مسلط است قابل تجویز است و مصرف خودسرانهٔ دارو‌ها آن هم فقط با کسبِ اطلاعات سَرسَری از صفحات اینترنتی و یا توصیه‌های ناقصِ دانشجویی و یا با الگو گرفتن از نسخهٔ سایر بیماران و تهیه آن‌ها از مراکز غیر مجاز خیابانی، بسیار خطرناک است و عواقب آن قابل پیش بینی نیست.IMG_20160805_153636

۲-همچنین در جریان باشید که سود و زیان یک دارو را باید در مقایسه با یکدیگر بسنجید و به صِرفِ وجودِ یک عارضهٔ کوتاه مدت، خودتان را به اشتباه از مصرف دارویی که می‌تواند با تنظیم خلق و رفتارتان،سرنوشت ِ شما را به سمت یک زندگیِ سالم و پر از آرامش سوق دهد، محروم نکنید.
-منابع
www.mayoclinik.org
www.Rxlist.com
www.drugs.com
www.Medlinplus.gov
www.darooyab.ir

kaplan &sadock’s Synopsis Of Psychiatry

نویسنده: دکتر پرویز علی وردی (روانپزشک)
-وبسایت:  www.parvizaliverdi.com 
-پی نوشت: کپی برداری و حذف نام نویسنده عملی غیر اخلاقی بوده و درشان یک انسان فرهیخته نیست.

32 Comments

  1. سلام عرض شد …من۲۵ سالمه ببخشید مدتیه که در خواب دچار عارضه فلج خواب یا همون بختک میشم …رفتم پیش دکتر شبی نصف قرص ریسپریدون تجویز کرده … میخواستم بدونم مؤثر واقع میشه یا نه من باید این درد وحشتناک رو تحمل کنم … و اینکه آیا دوز دارو خیلی کم نیست ؟؟؟

  2. سلام اقای دکتر، همسر من دو ساله تحت نظرروانپزشکه بخاطرزود عصبانی شدن و دعوای زیادو کتک کاری تومنزل و بیرون و تیک عصبی که همش دستاشو گردنشو تکون میده.الان ریسپریدون۲لیتیم کربنات و دپاکین مصرف میکنه دو روزه اونارو هم قطع کرده و میگه خیلی منو میخوابونه و برای تیکم هم هیچ اثری نداشته سال قبل کامل تیکش حل شده بود ولی تازگیا باز شروع شده وبااینکه داروهاشم میخوردبازخیلی زودعصبانی میشد.چیکارکنم که یه ذره خواب الودگیش کم بشه و قرصاشو بخوره.میترسم قرصاشو بخاطر خواب اور بودن نخوره باز دعواها و کتک کاری هاش شروع بشه.ممنون ازتون

    • خب این کتک کاریها و دعوا ناشی از خلق تحریک پذیر ایشون و یا نوسان خلقیشه که درمانش همون لیتیوم و یا کاربامازپین ه…باید بخوره تا عادت کنه
      پزشکشو عوض نکنید .بزارید همیشه زیر نظر یک پزشک باشه تا دستش بیاد چجوری درمانش کنه
      بعضی روانپزشکها در اختلال خلقی متبحرترن مثل اساتید دانشگاه های علوم پزشکی باید اونا رو پیدا کنید

  3. سلام اقای دکتر پسرمن پسر خیلی لجباز خیلی شیطون یه لحظه اروم قرار نداره مدام در حرکت تمرکز نداره دقت نمیکنه سر هر چیزی یه ساعت گریه میکنه مهمونی عروسی بازار میرم بهم زهر میکنه از این قرص های پی فعالی بهش دادم حدود یه ماه نیم حتی یه ذره بهتر نشد یه هفته هست که بهش نمیدم وای فجیح بد شده اصلا غیر قابل کنترل تر از قبل شبانه روز کارم شده گریه جلوی خودمو میگیرم تا به کاراش اهمیت ندم ولی غیر قابل کنترل شده بعضی وقتا از بس عصبی میشم دیگه کنرلم از دست میدم میزنمش ولی اصلا کتکم حالیش نیس انگار نه انگار داری میزنیش میخوام باز بهش بدم قرصا رو ولی چه فایده ای داره اون موقع هم میدادم تغییری نکرده بود والا قبل که این قرصا رو نداده بودم انگار بهتر بود الان که یه مدت دادم هیچ بهبودی من ندیدم حالا میگین چیکار کنم لجبازیاش از حد گذشته میدام میپره به همه حتی خودمن از بس مشت میزنه اصلا انگار نمیفهمه داره چیکار نمیکنه چند بار بردمش دکتر این اخریا دکتر واسش این قرص داد اول راضی نبودم بهش قرص بدم بعد که اومدم این مطالب خودندم گفتم فقط بچه من نیس که خیلیا دارن میخورن ولی انقدر بد شده که نمیدونم چی بگم کارم شده فقط غصه حوردن تورو خدا به من بگین چیکار کنم اجرتون با خدا

  4. سلام آقا
    تحت نظر روانپزشک دو داروی فلوکستین ۲۰ و الانزاپین ۵ رو بمدت ۶ سال مصرف میکنم.چون هردو دارو را تقریبا” با هم شروع کردم .فقط نمیدونم این بیقراری و این پا و اونپا شدن رو که از همون موقع شروع شد تقصیر کدومشونه?

    • نه دیگه باهم شروع نکنید که بفهمید هر عارضه ای مال کدومه
      ولی احتمال زیاد بیقراری از فلوکستینه

      • سلام پسرم ۱۶سالشه دکتر براش ریتالین با ریسپریدون ۱ نوشته هرشب یک عدد ریسپریدون دو وسه شب اول مشکلی نبود بعد یک دفعه سرما خورد وتب ولرز علایم سرما خوردگی رفته ولی سرفه زیاد می زنه مخصوصا آخر شب که می‌خوابه ریسپریدون رو امشب بهش ندادم ولی موقع خواب سرفه هایش هیچ فرقی نکرد و خیلی دیرتر خواب رفت آیا باعث سرفه ها ریسپریدونه چرا باینکه ندادم باز سرفه زد اگر از عوارض ریسپریدونه زمان می‌بره تا خوب بشه .آیا ریسپریدون یا ریتالین برای خروپف هم موثرند چون خروپفش خیلی کم شده.اختلال نقص توجه داره ریسپریدون ۱وریتالین ۱۰ بهش داده تا کی باید قرص بخورن

  5. سلام دکتر خسته نباشید برای من اسنترا صبح ۵۰ غروب ۵۰ تجویز شده
    من دارم ۵۰ غروب ۵۰ شب میخورم چون صبح نمیتونم بیدار شم
    چیکار کنم خطرناک نباشه؟

  6. سلام اقای دکتر بنده افسردگی ماژور ودوقطبی هستم پزشکم لاموتریژین لیتیوم الانزاپین ونلافاکستین وسرترالین تجویز کردن سرخود وقبل از نزد پزشک رفتن کلونازپام میخوردم وبا رفتن پیش پزشک باز هم کلوناز پام رو ادامه دادم مشکل اینجاست کلونازپام رو که میخورم انگار اب رو اتیشه اینقد خوبه برام پزشکم گفت نخور یا اگه میخوری نیم میل بخور الان یک میل میخورم نظرشما رو میخوام

  7. سلام پزشک بنده تشخیص بیماریم رو دوقطبی افسردگی odd تشخیص دادن واینکه بخاطر افسردگی فصلی و غمگینی و نا امیدی ضدافسردگی هم دادن, خواستم بدونم دوقطبی mdd یعنی چی چون هیچ جا نبود تو نت, واینکه برا افسردگی فصلی یکی از کاربرا که دوقطبی هم بود گفتین دز ضدافسردگیتون بره بالا

  8. سلام آقای دکتر خسته نباشید واقعا خدا قوت دستتون درد نکنه بابت زحماتی که میکشید
    یه دختر ۶ ساله دارم از ۳ سالگی براش ریسپریدون و کلونیدین تجویز شد خیلی بهتر شده دکتر کلونیین رو قطع کرد ولی ریسپریدون رو یک چهارم صبح یک چهارم شب تجویز کرد ولی یکی از همین دکترای روانپزشک اطفال بهم گفت ریسپریدون داروی ضد جنون هست ریتالین تجویز کرد ولی من از ترسم ریتالین ندادم و ریسپریدون هم به خاطر حرف اون خانم دکتر قطع کردم ولی دخترم خیلی بی قراره خواب نداره خوراک نداره کلافه شده آقای دکتر به نظر شما ریسپریدون رو براش شروع کنم دوباره؟از چه دوزی شروع کنم در روز چندبار و به چه مقدار بهش بدم؟؟ ممنون میشم ازتون

  9. سلام خدمت آقای دکتر
    آیا کم بودن ویتامین ب ۱۲ باعث ایجاد علایم اسکزیوفرنی می شود.
    آیا با کم خونی ارتباط دارد؟
    با تزریق ویتامین ب ۱۲ مشکل حل می شود؟

  10. سلام من شوهرم نزدیک ۲سال هست دچار افکارمنفی شده حتی اینکه به من و پسرم صدمه بزند به روانپزشک مراجعه کردیم تشخیص وسواس فکری دادن و الان قرص ریسیپدون ۴٫بی پیردین. ولبان مصرف میکنه اما فقط افکارشون کنترل شده مثلا صدمه زن به ما اما به گفته خودشون نزدیک ۵۰درصدهنوز افکارمداوم منفی دارن وجدیدا از شغلشون هم بی زارن الان دو ساله دارو مصرف میکنه اما نتیجه ای آنچنان نگرفتیم خیلی کم حرف شده بود از جمع دوری میکردکه این موردشون بهترشده میشه من را راهنمایی کنید ایا دارووتشخیص صحبح بوده من را بهبودیشون چه کار کنم.
    ممنون از شمابزرگوار

    • خب در واقع فقط فکر اسیب زدن داشته که هیچ وقت عملی نمیشه و بله تشخیص وسواس درسته
      داروها هم خوبه …یه داروی سروتونینی هم اگر وسواس باشه لازم داره

  11. سلام خوب هستید.پسرم یک سالشه.یه چندوقتی بود که هرجا مینشست پشت سرشو میکوبید یا پستانکش رو از دهنش درمیاورد محکم میکوبید به زمین.پیش دکتر که بریدم قرص ریسپریدون ۱ میلی گرم و شبی یک چهارم تجویز کرده.میخواستم بدونم ایا واقعا تاثیری داره رو فرزندم یانه.ممنون که جواب سوالمو میدید

  12. سلام اقای دکتر خسته نباشید ببخشید خواهش میکنم جواب من رابدهید پدر من هفتاد سال دارد ودچار الزایمر شده به یک دکتر مغز واعصاب مراجعه کردیم غیر از قرصهای گالانتامیناجنریس وریواستیگمین ریسپریدون هم تجویز کرده که باعث بیقراری بیشتر وهزیون گفتن درخواب ونفس نفس زدن وارام راه رفتن وخیلی نسبت به قبلا کمتر صحبت کردن ورنگ صورتش هم زرد شده که در نوبت دوم که به پزشک مراجعه کردم دوز را بالاتر برد الان یک هفته است که دوز را بالا بردم نسبت به قبل خیلی بدتر شده چون سنش بالاست میترسم ایا ریسپریدون را ادامه بدهم یا نه به دکترش که مراجعه کردم میگوید ادامه بده ولی من نگران بابام هستم این اقای دکتر متخصص مغز واعصاب ایا باید برای الزایمر پدرم به متخصص اعصاب وروان مراجعه کنم خواهشا هم من را راهنمایی کنید وهم وقت داشتید جواب سوالهایم رالطفا بدهید خسته نباشید ممنون ومتشکر

    • خیر همون دکتر مغز واعصاب ببرید بهتره
      بهشون اعتماد کنید و مشکلاتو بگید با تنظیم دارو ،حال پدرتون خوب میشه.داروها خوبن

  13. سلامجناب دکتر من بیست وپنج ساله هستم وبعلت افسردگی وافکار بد بینانه رسپیردون مصرف میکنم شبی ۱/۵میلی وتأثیر بسیار خوبی داشت ولی متاسفانه ۳ماهه که پریود نمیشم وبسیار بیحال وبیرمق هستم لطفا راهنمایی بفرمایید

Comments are closed.